Home /News /explainer /

एका व्हिडीओने जगभरात भितीचं वातावरण! रशियाशिवाय आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानक चालेल का? नासाने दिलं उत्तर

एका व्हिडीओने जगभरात भितीचं वातावरण! रशियाशिवाय आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानक चालेल का? नासाने दिलं उत्तर

रशिया-युक्रेन युद्धाच्या (Russia Ukraine War) पार्श्वभूमीवर रशिया आणि अमेरिकेच्या अवकाश संस्थांमध्ये (International Space Station) शाब्दिक युद्ध रंगले आहे. अशा परिस्थितीत, आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकात आंतरराष्ट्रीय सहकार्य (International Cooperation) संपुष्टात येण्याची चिंता लोकांना वाटू लागली. नासाने अलीकडेच प्रश्नोत्तरांचे सत्र आयोजित करून या शंकांचे निरसन करण्याचा प्रयत्न केला आहे.

पुढे वाचा ...
    मॉस्को, 29 मार्च : रशिया-युक्रेन युद्धातील (Russia Ukraine War) सर्वात मोठा धोका सध्या अंतराळ क्षेत्रातील आंतरराष्ट्रीय सहकार्याला (International Cooperation) आहे. हे युद्ध सुरू होताच रशिया, अमेरिका आणि इतर देशांच्या आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकावर दोन दशकांहून अधिक काळ असलेल्या सहकार्याचे काय होणार, हा प्रश्न उपस्थित होऊ लागला. संकट सुरू झाल्यापासून रशियाने स्टेशन उडवण्याची शक्यता आणि परिणामांबद्दल इशारा दिला होता. पण या महिन्यात रशियन स्पेस एजन्सी रोस्कोसमॉसचे प्रमुख दिमित्री रोगोझिन आपल्या ट्विटमध्ये रशियाने अंतराळ क्षेत्रातील सहकार्य थांबवण्याचे संकेत दिले आहेत. अशा परिस्थितीत आता नासाने सांगितले आहे की ते खरोखर किती धोकादायक आहे. एका व्हिडिओने निर्माण केली भीती या महिन्यात, रशियन न्यूज मीडियाने सोशल मीडियावर एक व्हिडिओ जारी केला ज्यामध्ये एक रशियन मॉड्यूल स्पेस स्टेशनपासून स्वतःला वेगळे करताना दिसत आहे. तेव्हापासून निर्माण झालेल्या शंका दूर करण्यासाठी, NASA ने स्वतः एक प्रश्नोत्तर सत्र आयोजित केले होते, ज्यामध्ये ISS शी संबंधित प्रश्नांची उत्तरे देण्यात आली होती. नासाचे उत्तर 2014 सालीही असे वातावरण निर्माण झाले होते. नासाने आठवण करून दिली की आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानक तेव्हापासून जोरदारपणे कार्यरत आहे आणि लवकरच बंद किंवा रद्द होण्याची कोणतीही शक्यता नाही. रोगोझिन यांच्या विधानांवर या अधिवेशनात थेट बोलले गेले नाही. पण तरीही नासाने अनेक शंकांचे निरसन करण्याचा प्रयत्न केला आहे. नासाने काय सांगितले? इंटरनॅशनल स्पेस स्टेशनमध्ये कोणत्या देशांची भूमिका काय आहे हे नासाने सांगितले आहे. याशिवाय एका देशाने प्रक्षेपण सेवा बंद केली तर अंतराळवीर स्थानकापर्यंत कसे पोहोचतील, हेही स्पष्ट करण्याचा प्रयत्न केला आहे. यासोबतच नासाने स्टेशन बंद करण्याच्या योजनेची माहितीही दिली. रशियासोबतचा कच्च्या तेलाचा व्यवहार रुपयांमध्ये नाही तर डॉलर्समध्ये होणार, पेट्रोलियम राज्यमंत्र्यांची माहिती काय मॉड्यूल वेगळे करू शकतात NASA ने सर्वात ठळकपणे सांगितले की त्याचे कोणतेही मॉड्यूल आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकापासून वेगळे केले जाऊ शकत नाही. हे RIA नोवोस्टीने जारी केलेल्या व्हिडिओला थेट आव्हान आहे ज्यामध्ये प्रवासी सहजपणे मॉड्यूल वेगळे करताना दिसतात. नासाचे म्हणणे आहे की स्पेस स्टेशन अशा प्रकारे तयार केले गेले नाही की ते त्यापासून वेगळे केले जाऊ शकते. हे काम अवघड का आहे? नासाचे म्हणणे आहे की, सध्या अमेरिकेचा काही भाग आणि रशियाचा काही भाग एकमेकांवर अवलंबून असल्यामुळे स्वतंत्रपणे काम करू शकत नाही. अमेरिकन किंवा रशियन भाग वेगळे करण्याच्या प्रयत्नांमुळे अनेक अंतर्गत आणि बाह्य कनेक्शनमुळे अनेक वाहतूक आणि सुरक्षितता समस्या उद्भवतील. या जोडण्यांचा वापर अंतराळयानाची दिशा आणि उंची नियंत्रित करण्यासाठी तसेच सॉफ्टवेअरवर अवलंबून राहण्यासाठी केला जातो. विभागलेले काम नासाने स्पेस स्टेशनचे काम कसे परस्परावलंबी आहे. कोण कोणते समर्थन पुरवते हे सांगितले. यामध्ये दिशा, थ्रस्टर्स आणि प्रणोदक नियंत्रित करण्याची जबाबदारी रोसकॉसमॉसकडे आहे, तर सौरऊर्जा, उंची, उपग्रह संपर्क आदींची जबाबदारी नासाकडे आहे. लाइफ सपोर्ट, मोहिमेवर नियंत्रण ही दोघांची जबाबदारी आहे. गेल्या 8 वर्षांपासून सर्व प्रकारच्या तणावानंतरही रशिया आणि अमेरिका आंतरराष्ट्रीय अंतराळ स्थानकाच्या बाबतीत एकमेकांना साथ देत आहेत. त्याचबरोबर नासा आणि रोसकॉसमॉस यांच्यातील संबंधही चांगले राहिले आहेत. रोगोझिनने यापूर्वीही सोशल मीडियावर असे टोमणे मारणारे संदेश दिले आहेत. परंतु असे कधीच घडले नाही की रोसकॉसमॉसचे सहकार्य संपुष्टात आले. त्यांच्या व्यतिरिक्त, रशियन आणि अमेरिकन शास्त्रज्ञ आणि इतरांनी अवकाशाच्या बाबतीत उत्तम समन्वय आणि सहकार्य केले आहे.
    Published by:Rahul Punde
    First published:

    Tags: Nasa, Russia Ukraine

    पुढील बातम्या