मराठी बातम्या /बातम्या /लाइफस्टाइल /

गोंगाटातून स्वतःसाठी थोडा वेळ काढा! मौनाचे शारीरिक अन् मानसिक फायदे अनुभवा

गोंगाटातून स्वतःसाठी थोडा वेळ काढा! मौनाचे शारीरिक अन् मानसिक फायदे अनुभवा

मौनाच्या (Silence) शक्तीला धर्मात खूप महत्त्व दिले गेले आहे. आता वैज्ञानिक पुराव्यांवरून हे सिद्ध झालंय की त्याचा आरोग्याशी (Health) खोल संबंध आहे.

मौनाच्या (Silence) शक्तीला धर्मात खूप महत्त्व दिले गेले आहे. आता वैज्ञानिक पुराव्यांवरून हे सिद्ध झालंय की त्याचा आरोग्याशी (Health) खोल संबंध आहे.

मौनाच्या (Silence) शक्तीला धर्मात खूप महत्त्व दिले गेले आहे. आता वैज्ञानिक पुराव्यांवरून हे सिद्ध झालंय की त्याचा आरोग्याशी (Health) खोल संबंध आहे.

    मौन आणि शांती (Silence) हे धार्मिक शब्द मानले जातात. आजच्या काळात गोंगाट ही झपाट्याने वाढणारी समस्या बनत चालली आहे. आपल्या वाहनांचा आवाज, आजूबाजूला सार्वजनिक कार्यक्रमांमध्ये संगीत, आपली जीवनशैलीही (lifestyle) अशी बनत चालली आहे की आपल्या रोजच्या दिनचर्येत आपल्याला शांततेचे क्षण कधी मिळतात हेही कळत नाही. अनेक धर्मांमध्ये शांतता हा आध्यात्मिक शांतीचा उपाय म्हणून मानला जातो. पण त्याचा आरोग्याशी काही संबंध आहे का? होय, आता वैज्ञानिक पुरावे देखील मानतात की आवाजाचा आरोग्यावर खूप खोल आणि वाईट परिणाम होतो. मौन आणि शांततेचे आरोग्यासाठी अनेक फायदे आहेत. धक्कादायक परिणाम अनेक तज्ज्ञ आणि संशोधन अभ्यास पुष्टी करत आहेत की जगातील वाढत्या कोलाहलात शांततेचे काही क्षण आपल्याला अनेक आरोग्यदायी फायदे देऊ शकतात. शांततेत कदाचित तुम्हाला एकटेपणा जाणवू शकतो. मात्र, आवाज कमी केल्याने आपल्याला शरीर, मन आणि मूडच्या पातळीवर आश्चर्यकारक परिणाम मिळू शकतात. हाइपरटेंशन किंवा उच्च रक्तदाब हाइपरटेंशन किंवा उच्च रक्तदाबामध्ये मौन किंवा शांततेचे क्षण सर्वात फायदेशीर आहेत. 2006 च्या एका विश्वासार्ह अभ्यासात असे आढळून आले आहे की गाणी ऐकल्यानंतर फक्त दोन मिनिटे शांततेचे क्षण लोकांच्या हृदय गती आणि रक्तदाब कमी करण्यासाठी खूप प्रभावी होते. मंद, आरामदायी संगीताच्या तुलनेत शांततेचे क्षणही हृदयाच्या आरोग्याच्या समस्या कमी करतात. गोंगाट आणि एकाग्रता हेच कारण असते की महत्त्वाच्या परीक्षा घेतल्या जात असताना आजूबाजूला कुठेही आवाज होणार नाही याची काळजी घेतली जाते. शांततेत मन एकाग्र करण्यात मदत करते. जेव्हा आपण आवाजाच्या हस्तक्षेपापासून मुक्त होतो, तेव्हा आपला मेंदू दिलेल्या कार्याला अधिक चांगल्या पद्धतीने हाताळण्यास सक्षम असतो. त्याचे फायदे कामाच्या ठिकाणी, शिक्षण, नातेसंबंध इत्यादींमध्ये मिळू शकतात.

    शुद्ध म्हणून पावसाचे पाणी पिण्याआधी सावधान! नवीन संशोधनात धक्कादायक दावा

    वेगवान विचार आजच्या धावपळीच्या जगात आपले मनही वेगाने धावताना दिसते. यामध्ये सतत विचारांचा प्रवाह असतो ज्यावर नियंत्रण ठेवणे जवळजवळ अशक्य वाटते. शांत राहण्यास शिकून, आपण आपल्या चेतनेला अनावश्यक ऊर्जा वाया घालवण्यापासून रोखू शकतो. अस्वस्थतेसारख्या समस्यांपासून मुक्त होऊ शकतो. हे आपल्याला वर्तमानात पूर्णपणे जगण्यास मदत करते. मेंदूचा विकास आपल्या मेंदूच्या वाढीसाठी आणि विकासासाठी मौन देखील खूप प्रभावी ठरू शकते. 2013 च्या अभ्यासात असे दिसून आले की दोन तासांच्या शांततेमुळे उंदरांच्या हिप्पोकॅम्पसमध्ये नवीन पेशींची वाढ होते. हे असे क्षेत्र आहे जे स्मृती आणि भावनांशी संबंधित आहे. हा शोध या दिशेने अनेक संशोधनांना प्रेरणा देणारा ठरला. तर आध्यात्मिकदृष्ट्याही असे फायदे अनेक ठिकाणी सांगितले आहेत. तणाव कमी करण्यास उपयुक्त अनावश्यक आवाजामुळे आपल्या तणावाची पातळी वाढते. शांतता तणावासाठी जबाबदार हार्मोन कॉर्टिसॉल कमी करते. इतकेच नाही तर मौनामुळे आपली सर्जनशीलता, समस्या सोडवण्याची क्षमता, निद्रानाश यांसारख्या समस्यांपासून मुक्ती मिळते. शांततेच्या सर्वात मोठ्या फायद्यांपैकी चैतन्याची जाणीव हा मुख्य घटक मानला जातो. यामुळे आपल्याला ध्यान करण्यात खूप मदत होते. थोडी काळजी, जागरूकता आणि हेतूपूर्वक आपण आपल्या जीवनात शांतता वाढवू शकतो. आवाज आणि गोंगाटापासून दूर जाण्यासाठी प्रयत्न करावे लागतील. दिवसाची सुरुवात थोडी लवकर व्हायला हवी. केवळ शांततेच्या क्षणांसाठी वेळ काढणे खूप प्रभावी असल्याचे दिसून आले आहे. जर सुरुवात केली जात असेल तर कमी वेळेत सुरुवात केल्यास चांगले आणि चिरस्थायी परिणाम मिळतात. शांततेच्या क्षणांना जीवनाचा भाग बनवल्याने दूरगामी फायदे मिळतात आणि काहीही खर्च होत नाही.
    Published by:Rahul Punde
    First published:

    Tags: Mental health

    पुढील बातम्या