Home /News /national /

आंध्र प्रदेशातील 'जिना टॉवर' का सापडला वादत? का होतेय नाव बदलण्याची मागणी?

आंध्र प्रदेशातील 'जिना टॉवर' का सापडला वादत? का होतेय नाव बदलण्याची मागणी?

या प्रजासत्ताक दिनी गुंटूरचा 77 वर्षीय जिना मिनार (jinnah tower) अचानक प्रकाशझोतात आला. लियाकत अली जिना यांचे नाव असलेली ही देशातील एकमेव इमारत आहे. खरतर हिंदू वाहिनीच्या लोकांना येथे 26 जानेवारीला तिरंगा फडकवायचा होता. यानंतर राज्यातील भाजपने नाव बदलण्याची मागणी सुरू केली. या टॉवरच्या बांधकामाची आणि त्याचं नाव जीना ठेवण्याची कथाही रंजक आहे.

पुढे वाचा ...
    नवी दिल्ली, 28 जानेवारी : पाकिस्तानचे संस्थापक आणि देशाच्या फाळणीचे खलनायक असलेले मोहम्मद अली जिना यांचं नाव पुन्हा एकदा देशात चर्चेत आलं आहे. एकीकडे जिना यांच्या नावावरुन उत्तर प्रदेशच्या निवडणुकीत वादाला तोंड फुटले आहे. तर आंध्र प्रदेशात (Andhra Pradesh) प्रजासत्ताक दिनी जिना यांच्या नावावरुन वाद सुरू झालाय. हे प्रकरण आंध्र प्रदेशातील गुंटूर जिल्ह्याचे आहे, जिथे एका इमारतीचे नाव जिना (jinnah tower) यांच्या नावावर आहे. त्याला जिना टॉवर म्हणतात. या प्रजासत्ताक दिनी या इमारतीवर हिंदू वाहिनीच्या लोकांनी तिरंगा फडकवण्याचा हट्ट धरला, त्यावरून बरेच प्रकरण पेटले, त्यानंतर आता या टॉवरचे नाव बदलण्याची मागणी राज्यातील भाजपने केली आहे. राज्याचे मुख्यमंत्री जगन रेड्डी यांना ही केवळ राजकीय नौटंकी म्हणत या विषयावर पडदा टाकण्याचा प्रयत्न केला आहे. मात्र, देशात जिनांच्या नावाचा टॉवर कसा उभा राहिला? ही गोष्टही मोठी रंजक आहे. आतापर्यंत या टॉवरच्या नावावरून असा वाद कधीच झाला नव्हता. पण, यावेळी हे नाव चर्चेत आहे. 1945 मध्ये बांधलेला हा टॉवर महात्मा गांधी रोडवर अभिमानाने उभा आहे. भारतातील जिना यांच्या नावाचे हे एकमेव स्मारक आहे. गुंटूरमध्ये हा टॉवर वेगळा दिसतो जिना यांच्या स्मरणार्थ हा मिनार बांधण्यात आला होता. हा टॉवर आंध्रमधील गुंटूर येथील समुद्रकिनारी आहे. हा उंच टॉवर शहरातील मुख्य बाजारपेठेच्या मध्यभागी उभा आहे. पण, त्याच्या नावावरून येथे कधीही वाद झाला नाही. गुंटूरचे लोक या टॉवरला शहराची शानही म्हणतात. योगायोगाने हा टॉवर ज्या रस्त्याला आहे त्या रस्त्याला महात्मा गांधी रोड असे नाव देण्यात आले आहे. जीनांच्या सन्मानार्थ बांधलेला मिनार गुंटूरमधील हा मिनार जिनांच्या सन्मानार्थ बांधण्यात आला होता. आता ती इथली हेरिटेज वास्तूही आहे. याबद्दल अनेक कथा सांगितल्या जातात. ज्यांनी हा टॉवर पहिल्यांदाच पाहिला, त्यांना एकच प्रश्न पडतो की जिना यांच्या नावाचा हा सुंदर टॉवर इथे का आहे? असं म्हणतात की स्वातंत्र्यापूर्वी 1939 मध्ये मोहम्मद अली जिना काही दिवसांसाठी गुंटूरला आले होते. येथे त्यांनी एका मोठ्या जाहीर सभेला संबोधित केले होते. त्याच्या स्मरणार्थ येथे एक मनोरा बांधण्यात आला. या व्यतिरिक्त अन्य काही कथा आहेत. तणावातला भयानक काळ, विचारांचा आक्रोश, भय्यू महाराज आत्महत्या करण्याआधीचे क्षण ही देखील एक टॉवर बनण्याची कहाणी जुदा लियाकत अली खान हे स्वातंत्र्यापूर्वी मुस्लिम लीगचे मोठे नेते होते आणि जिना यांचे प्रतिनिधीही होते. स्वातंत्र्यापूर्वी ते गुंटूरला आले असता त्यांचे जोरदार स्वागत करण्यात आले. माजी राज्यसभा सदस्य आणि तेलुगू देसम पक्षाचे उपाध्यक्ष एसएम बाशा यांचे आजोबा लालजन बाशा यांनी विभक्त होण्याचे स्वागत करण्यासाठी जिना मिनार बांधला. जिना यांना बोलावून रॅली आयोजित करण्याच्या उद्देशाने बांधला टॉवर दुसरी गोष्ट अशी की 1942 मध्ये गुंटूरचे तत्कालीन आमदार एस.एम. लालजन बाशा यांनी मोहम्मद अली जिना यांना येथे बोलावून मोठी रॅली काढण्याची योजना आखली होती. जेव्हा ही योजना बनवली जात होती, तेव्हा जीनांच्या सन्मानार्थ या टॉवरचे बांधकाम सुरू झाले. मात्र, जिना इथे येऊ शकले नाहीत. या इमारतीचे काम सुरूच राहिले. हा टॉवर 1945 मध्ये पूर्ण झाल्यावर त्याचे नाव जिना टॉवर सेंटर असे ठेवण्यात आले. महाराष्ट्राला 'मद्य'राष्ट्र बनवायला डील कुणाशी, कशी झाली? फडणवीसांचा रोखठोक सवाल नाव बदलण्याची गरज कधीच वाटली नाही याबद्दल आणखी एक कथा आहे. त्यानुसार हा टॉवर पालिकेचे तत्कालीन अध्यक्ष नदमपल्ली नरसिंह राव आणि तेलकुला जलैया यांनी बांधला होता. त्यांनी त्याचे नाव जिना ठेवले पण त्याचा उद्देश शांतता आणि सुसंवाद होता. फाळणीच्या काळात देशभर हिंसाचार झाला तेव्हा गुंटूरमध्ये शांतता होती. जिना टॉवर येथे नेहमीच उभा राहिला असून त्याचे नाव बदलण्याची गरज कधीच भासली नाही. हा टॉवर शहराची ओळख आता हा टॉवर शहराची ओळख झाला आहे, जो कोणी इथे येईल तो हा टॉवर बघायला नक्कीच जातो. सहा खांबांवर उभा असलेल्या टॉवरचा वरचा भाग घुमट आहे. ही 20 व्या शतकाच्या सुरुवातीची पूर्णपणे मुस्लिम वास्तुकला आहे. मात्र, आंध्र प्रदेशातील अनेक संघटनांनीही जिना टॉवर पाडण्याची मागणी सरकारसमोर ठेवली होती, जी आंध्र प्रदेश सरकारने फेटाळून लावली होती.
    Published by:Rahul Punde
    First published:

    Tags: Andhra pradesh

    पुढील बातम्या